জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় (JNV) প্ৰৱেশ পৰীক্ষাৰ মানসিক সামৰ্থ্য পৰীক্ষা (MAT) বিভাগৰ বাবে এই সম্পূৰ্ণ গাইডলৈ আপোনাক স্বাগতম। ছাত্ৰ-ছাত্ৰী আৰু পৰীক্ষাৰ্থীসকলৰ সুবিধাৰ্থে Sikshalens.in ৰ তৰফৰ পৰা এই গুৰুত্বপূৰ্ণ টোকা, নক্সা (diagrams) আৰু অনুশীলনৰ প্ৰশ্নসমূহ একেলগে আগবঢ়োৱা হৈছে। ইয়াত প্ৰতিটো অধ্যায়ৰ ধাৰণা অতি সহজভাৱে উপস্থাপন কৰা হৈছে যাতে আপুনি পৰীক্ষাত সুখ্যাতিৰে উত্তীৰ্ণ হ'ব পাৰে।
অধ্যায় ০১: অমিলটো বাছি উলিওৱা (Odd-Man Out)
এই অধ্যায়ত চাৰিটা চিত্ৰ দিয়া থাকে, যাৰ ভিতৰত তিনিটাৰ মাজত গঠন, বাহুৰ সংখ্যা, বা ঘূৰ্ণনৰ দিশত কিবা এটা মিল থাকে আৰু এটা অমিল হয়। অমিল চিত্ৰটো বাছি উলিয়াব লাগে।
উদাহৰণ: তলৰ কোনটো চিত্ৰ বাকীবোৰতকৈ বেলেগ?
সমাধান: (৩) কাৰণ আন সকলো চিত্ৰ সৰলৰেখাৰে গঠিত, কিন্তু চিত্ৰ (৩) বক্ৰৰেখাৰে (বৃত্ত) গঠিত।
অধ্যায় ০২: চিত্ৰ মিলোৱা (Figure Matching)
বাওঁফালে এটা সমস্যামূলক চিত্ৰ দিয়া থাকে আৰু সোঁফালে থকা চাৰিটা উত্তৰ চিত্ৰৰ পৰা একেবাৰে হুবহু (exact match) চিত্ৰটো বিচাৰি উলিয়াব লাগে।
উদাহৰণ: সমস্যামূলক চিত্ৰটোৰ সৈতে হুবহু একে চিত্ৰটো বাছি উলিওৱা।
সমাধান: (৩) চিত্ৰ (৩) সমস্যামূলক চিত্ৰটোৰ সৈতে একেবাৰে হুবহু একে।
অধ্যায় ০৩: আৰ্হি সম্পূৰ্ণ কৰা (Pattern Completion)
এটা অসম্পূৰ্ণ চিত্ৰৰ হেৰোৱা অংশটো বিচাৰি উলিওৱা। সাধাৰণতে চিত্ৰটোৰ চাৰিভাগৰ এভাগ (1/4) অংশ দিয়া নাথাকে।
উদাহৰণ: খালী অংশত বহুৱালে চিত্ৰটো সম্পূৰ্ণ হ'ব পৰা সঠিক উত্তৰটো বাছি উলিওৱা।
সমাধান: (২) প্ৰতিটো খণ্ডত একোটাকৈ ক'লা বৃত্ত আছে। গতিকে হেৰোৱা অংশটোতো এটা ক'লা বৃত্ত থাকিব। (ইয়াত কেন্দ্ৰত থকা অৱস্থান হিচাপে ২ নং চিত্ৰ সঠিক)।
অধ্যায় ০৪: চিত্ৰৰ শৃংখলা সম্পূৰ্ণ কৰা (Figure Series)
ইয়াত চিত্ৰৰ এটা শৃংখলা বা ক্ৰম (series) দিয়া থাকে। এটা নিৰ্দিষ্ট নিয়মৰ ভিত্তিত পৰৱৰ্তী চিত্ৰটো বাছি উলিয়াব লাগে।
উদাহৰণ: ক্ৰমটো সম্পূৰ্ণ কৰক।
সমাধান: (২) প্ৰতিটো পৰৱৰ্তী চিত্ৰত এডালকৈ নতুন ৰেখা যোগ কৰা হৈছে। গতিকে চতুৰ্থ চিত্ৰটোত ৪ ডাল ৰেখা থাকিব।
অধ্যায় ০৫: সাদৃশ্য বা সমৰূপতা (Analogy)
প্ৰথম গোটৰ দুটা চিত্ৰৰ মাজত যি সম্পৰ্ক থাকে, তৃতীয় আৰু চতুৰ্থ চিত্ৰৰ মাজতো একেই সম্পৰ্ক বিচাৰিব লাগে।
উদাহৰণ:
সমাধান: (৩) ত্ৰিভুজটো (৩ বাহু) বৰ্গক্ষেত্ৰলৈ (৪ বাহু) সলনি হৈছে। অৰ্থাৎ ১ ডাল বাহু বাঢ়িছে। গতিকে বৰ্গক্ষেত্ৰটো পঞ্চভুজলৈ (৫ বাহু) সলনি হ'ব।
অধ্যায় ০৬: জ্যামিতিক চিত্ৰ সম্পূৰ্ণ কৰা (Geometrical Figure Completion)
এটা অসম্পূৰ্ণ বৰ্গক্ষেত্ৰ, বৃত্ত বা ত্ৰিভুজ দিয়া থাকে। উত্তৰ চিত্ৰৰ পৰা সেই টুকুৰাটো বাছি উলিয়াব লাগে যাক সংযোগ কৰিলে জ্যামিতিক চিত্ৰটো সম্পূৰ্ণ হ'ব।
উদাহৰণ:
সমাধান: (২) উত্তৰ চিত্ৰ (২) ক সমস্যামূলক চিত্ৰৰ খালী অংশত বহুৱালে ই এটা সম্পূৰ্ণ বৰ্গক্ষেত্ৰ গঠন কৰিব।
অধ্যায় ০৭: দাপোণ চিত্ৰ (Mirror Image)
দাপোণত বস্তুৰ প্ৰতিবিম্ব বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ সলনি হয়। ওপৰ আৰু তলৰ দিশ একে থাকে।
উদাহৰণ: 'E' ৰ দাপোণ চিত্ৰ কি হ'ব?
সমাধান: (২) দাপোণ চিত্ৰত 'E' আখৰটো ওলোটা (ৰাইট-লেফ্ট ৰিভাৰ্চ) হৈ পৰিব।
অধ্যায় ০৮: কাগজ ভাঁজ কৰা আৰু কটা (Paper Folding & Cutting)
এখন কাগজক ভাঁজ কৰি কটাৰ পিছত খুলিলে কেনে দেখাব সেয়া কল্পনা কৰিব লাগে।
উদাহৰণ: এখন বৰ্গাকাৰ কাগজক দুবাৰ ভাঁজ কৰি কেন্দ্ৰত এটা ফুটা কৰা হ'ল। খুলিলে কেনে দেখাব?
সমাধান: (২) কাগজখন চাৰিভাগ হোৱাকৈ ভাঁজ কৰা হৈছিল। গতিকে এটা ফুটা খোল খালে ৪টা ফুটালৈ পৰিণত হ'ব।
অধ্যায় ০৯: স্থানিক দৃশ্যমানতা (Space Visualisation)
প্ৰশ্ন চিত্ৰত থকা বিভিন্ন খণ্ডিত অংশবোৰ সজাই উত্তৰ চিত্ৰসমূহৰ পৰা এটা সম্পূৰ্ণ চিত্ৰ গঠন কৰিব লাগে।
উদাহৰণ:
সমাধান: (২) দুটা অৰ্ধবৃত্ত লগ লগালে এটা সম্পূৰ্ণ বৃত্ত গঠন হ'ব।
অধ্যায় ১০: অন্তৰ্নিহিত চিত্ৰ (Embedded Figure)
সমস্যামূলক চিত্ৰটো যিকোনো এটা উত্তৰ চিত্ৰৰ ভিতৰত লুকুৱাই থোৱা বা অন্তৰ্নিহিত অৱস্থাত থাকে। সেই চিত্ৰটো বিচাৰিব লাগে।
উদাহৰণ: 'V' আকৃতিটো কোনটো চিত্ৰত লুকুৱাই আছে?
সমাধান: (২) চিত্ৰ (২) ৰ বৰ্গক্ষেত্ৰ আৰু তাৰ কৰ্ণ দুডালৰ মাজত 'V' আকৃতিটো অন্তৰ্নিহিত হৈ আছে।
১০ টা গুৰুত্বপূৰ্ণ অনুশীলনৰ প্ৰশ্ন (Practice Questions)
তলত প্ৰতিটো অধ্যায়ৰ পৰা এটাকৈ মুঠ ১০ টা প্ৰশ্ন দিয়া হৈছে।
প্ৰশ্ন ১ (Odd-Man Out): অমিল চিত্ৰটো বাছি উলিওৱা।
প্ৰশ্ন ২ (Figure Matching): হুবহু চিত্ৰটো বিচাৰি উলিওৱা।
প্ৰশ্ন ৩ (Pattern Completion): খালী অংশ পূৰণ কৰক।
প্ৰশ্ন ৪ (Series Completion): ক্ৰমটো সম্পূৰ্ণ কৰক।
প্ৰশ্ন ৫ (Analogy): চতুৰ্থ চিত্ৰটো কি হ'ব?
প্ৰশ্ন ৬ (Geometrical Completion): বৰ্গক্ষেত্ৰটো সম্পূৰ্ণ কৰক।
প্ৰশ্ন ৭ (Mirror Image): দাপোণ চিত্ৰ বাছক।
প্ৰশ্ন ৮ (Paper Folding): কাগজ খুলিলে কেনে দেখাব?
প্ৰশ্ন ৯ (Space Vis): টুকুৰাবোৰ যোৰা লগাওক।
প্ৰশ্ন ১০ (Embedded Figure): 'L' আকৃতিটো ক'ত সোমাই আছে?
[উত্তৰাৱলী: ১-(৩), ২-(২), ৩-(১), ৪-(১), ৫-(২), ৬-(১), ৭-(২), ৮-(২), ৯-(২), ১০-(২)]
অধ্যায়ভিত্তিক PDF নোটচ ডাউনলোড কৰক
Sikshalens.in ৰ পৰা তলত দিয়া লিংকসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰতিটো অধ্যায়ৰ সম্পূৰ্ণ PDF বিনামূলীয়াকৈ ডাউনলোড কৰক।